Walory przyrodnicze i kulturowe dolin rzecznych, Dunajca i Popradu<\/strong><\/p>\nDwie g\u0142\u00f3wne dla Beskidu S\u0105deckiego rzeki g\u00f3rskie tj. Dunajec i Poprad przynosz\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 w\u0119drowania po\u015br\u00f3d fragment\u00f3w las\u00f3w \u0142\u0119gowych z bardzo bogatym w kwitn\u0105ce ro\u015bliny zielne zespo\u0142em botanicznym. Dominuj\u0105cymi gatunkami tego terenu s\u0105 zespo\u0142y wiklin nadbrze\u017cnych, k\u0119py rodzimych i wprowadzonych w latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych top\u00f3l, jesion\u00f3w, brz\u00f3z i wierzb. Dawne \u017cwirownie, starorzecza i stawy s\u0105 \u015brodowiskiem \u017cycia wielu \u0142atwych do obserwowania zwierz\u0105t: bocian\u00f3w (w tym bociana czarnego), czapli, kaczek i innych gatunk\u00f3w ptactwa b\u0142otnego ale tak\u017ce \u015blad\u00f3w bytowania osiad\u0142ych na tym terenie bobr\u00f3w, wydr, pi\u017cmak\u00f3w, lisa, zaj\u0119cy oraz kuropatw i ba\u017cant\u00f3w.<\/p>\n
Praktycznie ka\u017cdy przejazd konny w tym rejonie daje mo\u017cliwo\u015b\u0107 interesuj\u0105cych obserwacji przyrodniczych. Krajobrazowo jest to obszar obejmuj\u0105cy uj\u015bcie Popradu (wyp\u0142ywaj\u0105cego z po\u0142udniowych stok\u00f3w Tatr) do Dunajca (maj\u0105cych swe \u017ar\u00f3d\u0142a na p\u00f3\u0142nocnym obszarze Tatr) i trudno o bardziej charakterystyczne i symboliczne miejsce w naszej cz\u0119\u015bci Karpat.<\/p>\n
Krajobraz kulturowy zdominowany jest przez unikalny w skali europejskiej widok klasztoru klarysek w Starym S\u0105czu i budownictwo miejskie, atrakcje stanowi te\u017c o\u0142tarz papieski na b\u0142oniach staro s\u0105deckich – pozostawiony po wizycie Ojca \u015awi\u0119tego w 1999 roku. Ca\u0142y zesp\u00f3\u0142 urbanistyczny Starego S\u0105cza jest chroniony jako zabytek kulturowy i urbanistyczny.<\/p>\n
Walory przyrodnicze i kulturowe teren\u00f3w podg\u00f3rskich<\/strong><\/p>\nSzlaki konne przebiegaj\u0105 tutaj przez tereny o charakterystycznej gospodarce rolnej i cz\u0119\u015bciowo zabudowanej. Zwraca uwag\u0119 mozaika upraw, stare i nowe domy, kapliczki przydro\u017cne i ko\u015bcio\u0142y – na uwag\u0119 zas\u0142uguje drewniany modrzewiowy ko\u015bci\u00f3\u0142ek w Moszczenicy Ni\u017cnej. drugi drewniany ko\u015bci\u00f3\u0142ek w Gminie Stary S\u0105cz pod wezwaniem \u015bwi\u0119tego Antoniego znajduje si\u0119 w Go\u0142kowicach G\u00f3rnych, przed ko\u015bcio\u0142em rze\u017aba \u015bwi\u0119tego Antoniego wykonana w drzewie lipowym przez artyst\u0119 ludowego.<\/p>\n
Otwieraj\u0105ce si\u0119 powoli (wraz ze zdobywaniem wysoko\u015bci) widoki na s\u0105siednie pasma g\u00f3rskie i doliny rzeczne.<\/p>\n
W niewielkich k\u0119pach i laskach pomi\u0119dzy polami ro\u015bnie zazwyczaj grab, brzoza, jesion czasem d\u0105b, lipa, ale tak\u017ce spora domieszka kwitn\u0105cej wiosn\u0105 czere\u015bni ptasiej i czeremchy. Na miedzach, ko\u015bnych \u0142\u0105kach i pastwiskach u\u017cytkowanych na og\u00f3\u0142 ekstensywnie mo\u017cna ogl\u0105da\u0107 wiele ciekawych ro\u015blin g\u00f3rskich – od licznych tutaj i chronionych storczyk\u00f3w poprzez p\u00f3\u017ano wiosenny aspekt ro\u015blin w rodzaju pierwiosnki, miodunki, zawilce, a\u017c po kwitn\u0105ce zespo\u0142y \u0142\u0105kowe przypominaj\u0105ce sk\u0142adem chronione \u0142\u0105ki pieni\u0144skie.<\/p>\n
Na tym obszarze \u0142atwo jest zauwa\u017cy\u0107 poluj\u0105ce ptaki drapie\u017cne – myszo\u0142owy, krogulce, jastrz\u0119bie i pustu\u0142ki. W ka\u0142u\u017cach i koleinach dr\u00f3g bez trudu zaobserwujemy kumaki g\u00f3rskie, p\u0142azy prawnie chronione. Nowe domy pomieszane s\u0105 ze starymi zagrodami i jest jeszcze sporo tradycyjnych zabudowa\u0144 w rejonie Gabonia, Moszczenicy, Przysietnicy, \u0141az\u00f3w Brzy\u0144skich.<\/p>\n
Wiele zaj\u0119\u0107 gospodarskich wykonuje si\u0119 na tych terenach technikami tradycyjnymi np. wypas, koszenie na pokosy i suszenie siana maj\u0105 tutaj sw\u00f3j w\u0142asny styl.<\/p>\n
Stopie\u0144 trudno\u015bci i rekreacyjnej atrakcyjno\u015bci jest bardzo zr\u00f3\u017cnicowany.<\/p>\n
Walory przyrodnicze i kulturowe teren\u00f3w g\u00f3rskich<\/strong><\/p>\nWraz z przekroczeniem umownej granicy 600 m.n.p.m. wytyczone szlaki konne wkraczaj\u0105 na obszary z dominuj\u0105c\u0105 gospodark\u0105 le\u015bn\u0105 o do\u015b\u0107 ekstensywnym charakterze i zbli\u017conym do naturalnych tereny zaj\u0119te przez le\u015bne zespo\u0142y regla dolnego.<\/p>\n
G\u0142\u00f3wnymi gatunkami lasotw\u00f3rczymi s\u0105 tutaj: buk, \u015bwierk i jod\u0142a z domieszk\u0105 jawora, brzozy, wi\u0105 i sosny. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce podstawowy gatunek le\u015bny w Karpatach jakim jest jod\u0142a stanowi dla wielu turyst\u00f3w atrakcj\u0119, gdy\u017c nie jest w Polsce powszechny.<\/p>\n
Zwarte obszary le\u015bne przynosz\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 spotkania gatunk\u00f3w typowo le\u015bnych. S\u0105 to najcz\u0119\u015bciej jarz\u0105bki, dzi\u0119cio\u0142y czarne, do\u015b\u0107 cz\u0119ste na tym terenie kruki, orzech\u00f3wka, jelenie, dziki sarny. Spotka\u0107 tak\u017ce mo\u017cna wilka, rysia oraz \u015blady bytowania nied\u017awiedzia.<\/p>\n
Ro\u015blinno\u015b\u0107 zmienia charakter wraz z wysoko\u015bci\u0105 i na omawianym obszarze mo\u017cemy ogl\u0105da\u0107 runo le\u015bne z czosnkiem nied\u017awiedzim, pod bia\u0142ek alpejski, starce, wierzb\u00f3wk\u0119 zaro\u015bla \u0142opianowe oraz w okresie wiosennym przebi\u015bniegi i krokusy. Na tym obszarze trafiaj\u0105 si\u0119 krzewinki chronionego wawrzynka wilczego-\u0142yka oraz spora rzadko\u015b\u0107 jak\u0105 jest pokrzyk wilcza-jagoda. Czym wy\u017cej, tym szata ro\u015blinna wyra\u017aniej zmienia si\u0119 aby w partiach szczytowych zaprezentowa\u0107 kosmatk\u0105 iw\u0119, wiele gatunk\u00f3w porost\u00f3w i mch\u00f3w Mimo praktycznego braku regla g\u00f3rnego w rejonie Przehyby istniej\u0105 ma\u0142e fragmenty tego zespo\u0142u lub zbli\u017cone do niego enklawy. Warto te\u017c zauwa\u017cy\u0107 stare i ukszta\u0142towane przez silne wiatry buki i obro\u015bni\u0119te porostami wiekowe \u015bwierki.<\/p>\n
W rejonie tym mo\u017cna podziwia\u0107 utwory skalne i ods\u0142oni\u0119cia fliszu karpackiego oraz \u017ar\u00f3dliska wielu potok\u00f3w.<\/p>\n
Do atrakcji turystycznych nale\u017c\u0105 bez w\u0105tpienia Pomniki przyrody: g\u0142az o nazwie „Krzes\u0142o Kingi”, obj\u0119ty prawn\u0105 ochron\u0105, „\u015aciana Skalna na Ska\u0142ce w le\u015bnictwie Gabo\u0144, „Wietrzne Dziury”- teren rozpadlin i wychodni skalnych w le\u015bnictwie Przysietnica.<\/p>\n
Z partii szczytowych tej wysoko\u015bci mo\u017cna w sprzyjaj\u0105cych warunkach podziwia\u0107 widok Tatr, Pienin Gorc\u00f3w po Babi\u0105 G\u00f3r\u0119 w Beskidzie \u017bywieckim, Beskid Wyspowy, cz\u0119\u015b\u0107 zachodni\u0105 Beskidu Niskiego<\/p>\n
Przedstawiona wy\u017cej kr\u00f3tka charakterystyka tras w\u0119dr\u00f3wek konnych, sygnalizuje jedynie wiele atrakcji przyrodniczych i rekreacyjnych.<\/p>\n
Wyczerpuj\u0105ce dane mo\u017cna znale\u017a\u0107 w licznych wydawnictwach Popradzkiego Parku Krajobrazowego i specjalistycznych przewodnikach.<\/p>\n
Tekst: Kazimierz Pierzga<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Przyrodnicze i krajoznawcze walory teren\u00f3w na kt\u00f3rych wytyczono trasy do uprawiania turystyki konnej w rejonie Starego S\u0105cza – Gabonia – Przehyby Beskid S\u0105decki le\u017cy w Karpatach Zachodnich, nale\u017cy do najbardziej malowniczych i bogatych przyrodniczo teren\u00f3w Polski. Przyczyn\u0105 tego jest urozmaicony…<\/span><\/p>\nCzytaj dalej Staros\u0105decki Szlak Konny<\/span> ›<\/span><\/a><\/div>\n<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":111,"menu_order":3,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/210"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=210"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/210\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":215,"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/210\/revisions\/215"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/111"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gtj.pttk.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=210"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}